Γεννήθηκε στο Γερεβάν το 1984 επί Σοβιετικής Ένωσης, αλλά έζησε μέχρι τα εφτά της στο Ταβούς, μια αγροτική περιοχή βορειοανατολικά της Αρμενίας. Συγκεκριμένα στο Γκαντζακάρ, που στα ελληνικά σημαίνει «πέτρινος θησαυρός». Θυμάται το βουνό, το θερινό κολύμπι στο ποτάμι, τη μυρωδιά και τη γεύση του φρέσκου ψωμιού που έβγαινε από τον οικογενειακό ξυλόφουρνο. Τότε, όλοι στο χωριό έφτιαχναν ψωμί και το μοίραζαν στους συγχωριανούς τους. Πρόσθεταν κι αλμυρό αγελαδινό τυρί. Μια φορά την εβδομάδα, μαγείρευαν μια σούπα ονόματι κοντσόλ, που μοιάζει με κρεμμυδόσουπα. Έβαζαν βούτυρο, θυμάρι, κρεμμύδια, κόκκινη πιπεριά, μετά έσπαγαν μέσα το μπαγιάτικο ψωμί και πρόσθεταν ομελέτα με αβγά από το κοτέτσι τους.
Αυτές οι ανόθευτες παιδικές αναμνήσεις καθόρισαν τη μετέπειτα ζωή της τηλεπαρουσιάστριας και ηθοποιού Ερμινέ Στεπανιάν, η οποία θέλησε να κάνει την αρμένικη κουζίνα γνωστή στους συμπατριώτες της και σε όλο τον κόσμο. Στο Γερεβάν, σπούδασε ηθοποιία στο Ινστιτούτο Θεάτρου και Κινηματογράφου. Μόλις δεκαέξι χρονών άρχισε να δουλεύει στην τηλεόραση, παίρνοντας συνεντεύξεις σε άλλα παιδιά επί παντός επιστητού. Όταν αποφοίτησε από το Ινστιτούτο, έπιασε δουλειά σε θέατρο, κι ύστερα πήρε μια εκπομπή μαγειρικής σε μουσικό κανάλι. Την ονόμασε «Mixer». «Ήταν καθημερινό μαγειρικό σόου σε prime time ώρα. Τότε δεν ήταν τόσο διαδεδομένο το διαδίκτυο, οπότε έβρισκα συνταγές από γείτονες και μητέρες φίλων», μου λέει ή ίδια με μια νοσταλγία.
Καθόμασταν στο «Dolmama», το εστιατόριο στο Γερεβάν που άνοιξε το 1998 και πρωτοστάτησε στην ανασυγκρότηση της αρμένικης κουζίνας- κατά μια έννοια, ήταν μια ανασυγκρότηση της αρμένικης ταυτότητας της πρώιμη περίοδο μετά την πτώση της ΕΣΣΔ. «Μαγείρευα από δέκα χρονών γιατί η μητέρα μου δεν προλάβαινε επειδή εργαζόταν σκληρά, μου έμαθε όμως κάποια παραδοσιακά φαγητά, όπως χαρίσσα, ρώσικη σούπα μπορς και ντολμάδες. Γενικότερα, η αρμένικη κουζίνα είναι ένα παζλ διαφορετικών παραδόσεων. Για παράδειγμα, μετά τη γενοκτονία, πρόσφυγες από τη Δυτική Αρμενία, έφεραν τις δικές τους γαστρονομικές συνήθειες, όπως τη σαλάτα ιτς που μοιάζει με ταμπουλέ. Επίσης, έχουμε πιάτα από τη ρώσικη κυριαρχία, σαν το πιροσκί και το πελμένι, που είναι ζυμαρικά γεμιστά με ποικιλία κρεάτων».
«Η ζωή είναι ωραία»
Μιλούσε με πάθος για την πατρίδα της, προσπαθούσε σε μια κουβέντα να χωρέσει όσες περισσότερες πληροφορίες μπορούσε. «Το ξέρεις ότι γύρω στον Νοέμβρη, στις περιοχές στα σύνορα με το Ιράν, αποξηραίνουν τα σύκα; Τα βάζουν όλοι μαζί να τα στεγνώσουν, είναι σαν ταινία», περιγράφει. Μετά την εκπομπή «Mixer», πήρε μεταγραφή στο εθνικό κανάλι κάνοντας τη ζωντανή πρωινή εκπομπή «Good Morning Armenia» (Καλημέρα Αρμενία). Εκεί, έκανε και 16 εκπομπές για μειονότητες που ζουν στην Αρμενία, όπως Κούρδοι, Ουκρανοί κι Εβραίοι. «Οι Γιαζίντι, με ινδοϊρανικές ρίζες, κάθε άνοιξη παίρνουν τα αρνιά και ανεβαίνουν στα βουνά, είναι μετακινούμενοι κτηνοτρόφοι. Zουν χωρίς ηλεκτρικό και χωρίς αέριο», λέει, την ώρα που μας σερβίρουν τον ντολμά, το πιάτο σήμα-κατατεθέν του εστιατορίου.
Κατά την περίοδο που είχε την εκπομπή, το 2019, δημιούργησε και το δικό της κανάλι στο Youtube, λανσάροντας την εκπομπή «Η ζωή είναι ωραία στην Αρμενία». Στα είκοσι επεισόδια που παρήγαγε, έδειχνε την καθημερινή ζωή των συμπατριωτών της, παρουσίαζε οικονομικές εκδρομές για να γνωρίσουν τη χώρα τους και επισκεπτόταν οινοποιεία και σημεία πολιτιστικού ενδιαφέροντος. Η βασική ιδέα ήταν να γνωρίσουν την πατρίδα τους οι συμπατριώτες της που δεν είχαν χρήματα να ταξιδέψουν. «Η Αρμενία είναι μια πολύ φιλόξενη χώρα. Οι άνθρωποι βοηθούν ο ένας τον άλλον, δεν μπορείς να μείνεις χωρίς φαγητό, όλοι θα σε υποστηρίξουν. Παρά τις δυσκολίες, τον πόλεμο και την οικονομική κρίση, οι άνθρωποι έχουν ψυχή. Για αυτό φτιάχνουν μεγάλα τραπέζια με μεγάλες μερίδες», περιγράφει.
Αυτή η εκπομπή, που συνεχίστηκε με ακόμη μεγαλύτερη επιτυχία κατά την περίοδο του κορωνοϊού, γέννησε την ιδέα για το επόμενο πρότζεκτ, «Το κρασί είναι υπέροχο στην Αρμενία». Έκανε τα γυρίσματα σε οινοποιεία σε όλη τη χώρα, από την κοιλάδα του Αραράτ μέχρι το Αρενί στον νότο και το Ταβούς στον βορά, πρόβαλε τους παραγωγούς και δοκίμαζε τα κρασιά. Ουσιαστικά, βοηθούσε να αναδειχθεί όλη η εθνική προσπάθεια για ανασύσταση του αμπελώνα και αναγέννηση του αρμένικου κρασιού. «Κατάλαβα ότι το κρασί είναι πολύ σημαντικό για την οικονομία μας, εκτός του ότι το terroir του είναι μοναδικό. Αρκετοί καλεσμένοι στην εκπομπή άνοιγαν ένα μπουκάλι και μαζεύονταν γύρω από το τραπέζι, αυτό μετέφερε το μήνυμα ότι οι άνθρωποι ενώνονται γύρω από το κρασί. Φυσικά, το συνοδεύαμε με αρμένικα φαγητά».
Το Φεστιβάλ Γαστρονομίας
Ως μια από τις πρώτες influencers της χώρας που ασχολήθηκε συστηματικά και μίλησε για την αρμένικη κουλτούρα, συνέχισε με επιμονή να φτιάχνει εκπομπές. Αποκορύφωμα τα επεισόδια «Hermine dialogues» (Διάλογοι με την Ερμινέ), όπου καλεί επώνυμους στο σπίτι της, μαγειρεύουν μαζί και συνδυάζουν τα πιάτα με αρμένικα κρασιά και κονιάκ. Η σειρά έχει φτάσει τα 110 επεισόδια, ενώ οι εγγεγραμμένοι στο κανάλι της στο Youtube ξεπερνούν τους 30.000. Για αυτό, δεν ήταν τυχαίο ότι στο πρώτο Γαστρονομικό σόου του Γερεβάν που πραγματοποιήθηκε το 2024 από 7-9 Ιουνίου, ήταν η οικοδέσποινα όλων των μαγειρικών επιδείξεων. «Μαγείρευα μαζί με τον κόσμο, συνέδεα τους θεατές με τους σεφ και ήμουν επί σκηνής από το πρωί έως το βράδυ. Άξιζε τον κόπο», λέει περήφανη που η πατρίδα της άρχισε να δημιουργεί εκδηλώσεις που προβάλλουν την ταυτότητα της.
Η συζήτηση μας φτάνει στην εντοπιότητα των υλικών και το κατά πόσο υπάρχει τοπική παραγωγή για να στηρίξει την εθνική κουζίνα. «Καταρχάς, έχει αλλάξει η αντίληψη για τη μαγειρική, παλιότερα έλεγε κάποιος ότι είναι σεφ ή μάγειρας και δεν του έδιναν καμία σημασία, τώρα είναι αλλιώς. Δεύτερο, φυσικά έχουμε περιοχές που παράγουν μοναδικής ποιότητας προϊόντα που ενισχύουν τις παραδοσιακές μας συνταγές. Για παράδειγμα, τα ψάρια από τη λίμνη Σεβάν, το χοιρινό από το Ταβούς και τα μανιτάρια από το Ντιλιτζάν», αναφέρει. Την εβδομάδα που θα ακολουθούσε θα με έπαιρνε από το χέρι και θα γυρνούσε σε όλα αυτά τα υπέροχα μέρη.
Με μύησε στην αρμένικη κουζίνα, μου γνώρισε παραγωγούς και οινοποιούς, και το κυριότερο, προσπάθησε να μου εξηγήσει τον πόνο που φωλιάζει στη μήτρα αυτής της χώρας. Από τη γενοκτονία του 1915 μέχρι τη ρωσική κυριαρχία λίγα χρόνια αργότερα και από τον φονικό σεισμό του 1988 έως τον πρόσφατο πόλεμο στο Καραμπάχ, είχες πολλές ιστορίες να διηγηθεί. Το μόνο που δεν μου είπε, ήταν για την καριέρα της στον κινηματογράφο. Στην τελευταία ταινία που συμμετείχε το 2024, τη «Julali», υποδύεται μια γυναίκα που δεν μιλάει στην περιοχή του Ταβούς. Εκεί που μεγάλωσε δηλαδή.
